ادعاها
5
قطعيت دادن به زمانبندي
6

در ضوابط اجرايي روش طرح و ساخت پروژه هاي صنعتي که توسط سازمان مديريت و برنامه ريزي کشور تهيه شده است، در بخش انتخاب روش طرح و ساخت ويژگي هاي زير براي اين روش مطرح شده است:
1. کوتاه کردن زمان
2. قطعيت داده به تاريخ تکميل پروژه
3. کاهش هزينه
4. ارتقاي قابليت ساخت داخل کشور و نوآوري
5. کاهش ادعاها و حداقل درگيري براي دستگاه اجرايي
6. انتقال ريسک و مسئوليت از دستگاه اجرايي به پيمانکار
3-4-2 مباني لازم و يا پيش نياز ها براي اجراي پروژه به روش طرح و ساخت
اين مباني با توجه به تحقيقات انجام شده در آمريکا بدست آمده است و به چهار گروه اصلي تقسيم شده اند:
الف- خصوصيات پروژه
ب- نيازها و مهارت عاي کارفرما
ج- شرايط بازار
د- ارتباطات
الف- خصوصيات پروژه
خصوصياتي هستند که طبيعت فني کار را تعريف مي کنند.
* قابليت تعريف کامل محدوده پروژه:
محدوده کار پروژه بايد پيش از واگذاري به طراح-سازنده، توسط کارفرما کاملاً تعريف و دقيقاً درک شده باشد..
* قطعيت ميزان و تامين بودجه:
پروژه بايد پيش از واگذاري به پيمانکار طراح و ساختار داراي بودجه مطمئن و مظخصي باشد.
* تاريخ تکميل قطعي شده:
پروژه پيش از واگذاري به پيمانکار طراح و ساخت داراي يک زمانبندي و تاريخ تکميل قطعي مي باشد.
* مشخصات فني استاندارد:
* پروژه مي تواند از مشخصات فني مشابهي که در پروژه هاي ديگر استفاده شده است، استفاده کند که اين موضوع در واقع تکراري بودن طبيعت پروژه ها را مطرح مي کند.
* تکنولوژي پيشرفته: پروژه احتياج به تکنيک هاي منحصر به فرد ويژه اي دارد.
ب- کارفرما: اين عوامل بيانگر نيازها و توانايي هاي کارفرما مي باشد.
* مهارت کارفرما و توانايي کارفرما در تعريف دقيق پروژه:
کارفرما مي تواند محدوده پروژه را با پرسنل خود و يا با استفاده از يک مهندس مشاور خارج از سازمان خود، دقيقاً تعريف نمايد.
* توانايي مديريت پروژه در کارفرما:
کارفرما داراي يک مدير پروژه و پرسنل کافي براي تخصيص به اين پروژه طرح و ساخت دارد.
* اجتناب کارفرما از ريسک:
کارفرما تمايل دارد که بخشي از ريسک هاي متداول (مثل اشتباهات در طراحي و ناديده گرفته شدن برخي مسائل در طراحي) را به پيمانکار طرح و ساخت منتقل نمايد.
ج- بازار:
اين عوامل بيانگر شرايط و وضعيت صنعت ساخت در محيطي که پروژه در آن جريان دارد مي باشد.
* در دسترس بودن پيمانکاران طرح وساخت:
تعداد پيمانکاران و طراحان محلي و شرکت هاي طرح و ساخت با صلاحيت که در دسترس هستند.
چ- ارتباطات
بيانگر ارتباط بين کارفرما و پيمانکار طرح و ساخت مي باشد.
* امکان ايجاد تفاهم دو جانبه بين کارفرما و پيمانکار در مورد محدوده پروژه:
کارفرما و پيمانکار درک متقابلي از عملکرد فني و عمليات پروژه داشته باشند.
با توجه به نظر خواهي هايي که در آمريکا و از بين کارفرمايان بخش دولتي صورت گرفته، عانل زير داراي بيشترين اهميت بوده اند. لازم به ذکر است که پروژه هاي برررسي شده در اين نظر سنجي ها به طور متوسط 85 درصد در صنعت ساختمان 5 درصد در پروژه هاي سنگين و راه 10 درصد در پروژه هاي صنعتي بوده است.
1. قابليت تعريف کامل پروژه
2. امکان ايجاد تفاهم دو جانيه بين کارفرما و پيمانکار در مورد محدوده پروژه
3. تواناي مديريت پروژه در کارفرما
4. مهارت و توانايي کارفرما در تعريف دقيق پروژه
5. قطعيت ميزان و تامين بودجه
6. قطعيت تاريخ تکميل
در ضوابط اجرايي روش طرح و ساخت در پروژه هاي صنعتي که توسط سازمان مديريت و برنامه ريزي کشور تهيه شده است، در بخش انتخاب روش طرح و ساخت پيش نيازهاي زير براي اين روش مطرح شده است:
1. توانايي دستگاه اجرايي در تعريف دقيق و کامل پروژه
2. تفاهم دو جانبه بين دستگاه اجرايي و پيمانکار، در محدوده و هدف پروژه
3. توانمندي مديريت پروژه در دستگاه اجرايي
4. تامين بودن اعتبار مورد نياز
5. وجود پيمانکار توانمند
6. وجود مشخصات فني استاندارد
3-5 مراحل مختلف اجراي پروژه با روش طرح و ساخت
بصورت سنتي، پروژه هاي عمراني از ديدگاه کارفرما داراي هفت مرحله اصلي يا فاز مي باشند که در شکل 3-4 نشان داده شده است.

شکل 3-4 فرآيند انجام پروژه11

در روش طرح و ساخت کافرما توسط سازمان دروني خود و يا از طريق خدمات مشاوران بيروني، پروژه را تا اواخر مرحله امکانسنجي و طراحي اوليه پيش برده و از آنجا با برگزاري يک مناقصه، ادامه پروژه را به پيمانکار طراح – سازنده واگذار مي نمايد.

شکل 3-5 روش طرح و ساخت12

به طور کلي از مرحله انتخاب روش تا مرحله عقد قرارداد چه درروش طرح و ساخت و چه در روش متعارف اتفاقات زير صورت مي گيرد:
1- در روش متعارف بعد از انتخاب روش، تقرباً تمامي اطلاعات پروژه از طراحي اوليه تا طراحي تفصيلي و اجرايي توسط سازمان دروني کارفرما يا از طريق خريد خدمات مشاوره/مشاوران بيروني فراهم آمده و سپس از پيمانکار خواسته مي شود براي ساخت پيشنهاد قيمت ارائه دهد و بر مبناي مناسبترين قيمت، قرار داد منعقد مي شود.
2- در روش طرح و ساخت بعد از انتخاب روش، درصد کمتري از اطلاعات پروژه مشتمل بر طراحي اوليه و اطلاعات اصلي براي طراحي تفصيلي توسط دروني کارفرما يا از طريق خدما مشاوره / مشاوران بيروني فراهم آمده و اين اطلاعات در مجموعه اي به نام مباني پيشنهادRFP13 گنجانيده شده و از پيمانکار خواسته مي شود اطلاعات پروژه را حداکثر ممکن و برمبناي توان فني و اطلاعاتي خود تکميل نموده و بر مبناي آن پيشنهاد قيمت خود را ارئه نمايد که شامل قيمت توليد اطلاعات باقي مانده (تکميل طراحي تفصيلي و اجرايي) و همچنين قيمت ساخت پروژه خواهد بود.
فرآيند روش طرح و ساخت از زمان انتقال با انجام پروژه در شکل 3-6 نشان داده شده است.

-سازمان مديريت و برنامه ريزي کشور مراحل ارجاع کار در روش طرح و ساخت براي پروژه هاي صنعتي را به اين صورت بيان کرده است:
مرحله اول- تهيه مباني پروژه (اطلاعات و مدارک پروژه)
در اين مرحله، دستگاه اجرايي طبق دستور العمل تهيه اطلاعات و مدارک پروژه به روش طرح و ساخت، اسناد فني مبناي پروژه را تهيه مي کند. حدود پيشبرد اين اطلاعات، تا سطحي است که بتواند محدوده خدمات پيمانکار طرح و ساخت را بطور کامل معين کرده و امکان برآورد قابل قبولي از هزينه هاي پروژه را ميسر، مي سازد.
مرحله دوم- ارزيابي توان اجراي کار پيمانکاران
در اين مرحله، دستگاه اجرايي طيق آئين نامه ارجاع کار، با تشکيل هيئت ارزيابي پيمانکار و تعيين معيارهاي ارزيابي، اقدام به دعوت به ارزيابي توان اجراي کار RFQ14 شروع مي شود و پس از تکميل آنها به همراه پيشنهاد فني و قيمت، به کارفرما تسليم مي گردد. انتخاب پيشنهاد مناسب از بين پيشنهادهاي دريافت شده، بر اساس آئين نامه تعيين برنده مناقصه، صورت مي گيرد. پس از انتخاب پيشنهاد و برگزاري جلسات توجيهي و هماهنگي در جهت تدقيق تعهدات دو طرف، قرارداد طرح و ساخت بوسيله دو طرف امضاء و مبادله مي شود. کميته مشترک مدارک قراردادي آمريکا، EJCDC15 ، براي ارجاع کار به طراح – سازنده دو حالت پيشنهاد داده است. حالت اول که دو مرحله است مشابه همان روش ارائه شده توسط سازمان مديريت وبرنامه ريزي کشور است، و در حالت دوم که سه مرحله است پس از تهيه فهرست کوتاه پيشنهاد دهندگان با صلاحيت، از آنها خواسته مي شود که اسناد طراحي فني را ارائه نمايند، که نشان مي دهد چگونه پيشنهاد دهنده مي خواهد خواسته هاي کارفرما، ذکر شده در اسناد مفهومي موجود RFP را برآورده سازد، سپس در مرحله آخر و پس از تهيه يک فهرست کوتاه ديگر از پيشنهاد دهندگان باقيمانده در فهرست خواسته مي شود که پيشنهاد قيمت خود را ارائه نمايند.

RFQ: Request For Qualification
RFP(T): Request For Technical Proposal
RFP: Request For Proposal
در رابطه با ميزان طراحي انجام شده توسط کارفرما يا مشاور او پيش از واگذاري کار به طراح- سازنده، EJCDC، کميته مشترک مدارک قرارداري در آمريکا، حداقل 5 درصد و حداکثر 55 درصد را پيشنهاد کرده است. يعني اگر کل مطالعات انجام شده تا پايان طراحي تفصيلي .و اجرايي را 100 فرض کنيم، در زمان تهيه مباني پيشنهاد (RFP) 5 تا 55 درصد از آن انجام شده است. انجمن مهندسان مشاور آمريکا، ACEC، اين ميزان را 35 درصد توصيه کرده است.
در طي تحقيقي که در کشور آمريکا انجام شده است، از ميان 104 پروژه طرح و ساخت 73 درصد آنها در هنگام واگذاري به طرح -سازنده حدود 25 در صد يا کمتر طراحي شده بوده اند. نتايج افين تحقيق در شکل 3-8 نشان داده شده است. از مزاياي پايين بودن ميزان طراحي ابتداي کار، نوآوري، ابتکار و هماهنگي بيشترين ساخت و طراحي است.

شکل 3-9 آمار ميزان طراحي در 104 پروژه طرح و ساخت در آمريکا
بسته به ميزان اطلاعات توليد شده توسط کارفرما يا مشاور او پيش از واگذاري کار به طراح-سازنده ، انواع روش طرح و ساخت شکل مي گيرد که در شکل 3-9 نشان داده شده است.
همانطور که در شکل مشخص است، ميزان داده هاي کارفرما و يا در حقيقت ميزان طراحي انجام شده توسط کارفرما، از پروژه هاي کليد در دست به سمت طرح و ساخت يک مرحله اي و تکميل طراحي و اجرا افزوده مي شود.

3-6 نقش و مسئوليت هاي مشاور کارفرما در روش طرح و ساخت
در روش متعارف، طراحي-مناقصه-اجرا، کارفرما از آغاز پروژه تا زمان بهره برداري، يک مشاور را براي خود انتخاب مي کند تا به او مشاوره و کمک کرده و کلاً به عنوان نماينده کارفرما عمل نمايد.
در طي مراحل طراحي و مناقصه، مشاوره مطالعات اوليه، طراحي اوليه و نهايي، آماده کردن اسناد مناقصه را انجام داده و کارفرما را در برگزاري مناقصه و واگذاري پيمان ساخت به پيمانکار کمک مي کند. پس از واگذاري ساخت پروژه به پيمانکار و شروع عمليات اجرايي، مشاور وظيفه نظارت بر اجراي کار پيمانکار را بر عهده مي گيرد. در اين مرحله مسئوليت کنترل تطابق اجراي عمليات با نقشه ها و مشخصات بعهده گروه نظارت مي باشد و در حقيقت پيشرفت فيزيکي و مالي عمليات بر اساس همان صورت وضعيت هاي تائيد شده صورت مي گيرد. البته دستگاه نظارت تصميم گيرنده نهايي تلقي نمي گردد و اين کارفرماست که بايد تصميم نهايي را بگيرد. برخي از وظايف دستگاه نظارت به شرح زير است:
* ارائه گزارش پيشرفت کار
* کنترل تطابق موارد اجرايي با دستورالعمل ها، استانداردها و کدها
* بررسي و اعمال تغييرات
* انعکاس نظرات پيمانکار به کارفرما و بالعکس
* صدور دستور کارها در صورت وجود تغييرات
* برسي و ارائه گزارش نتايح آزمايشات
* برگزاري و شرکت در جلسات هفتگي و کارگاهي
* رسيدگي و تائيد صورت وضعيت ها و تعديل و ساير مسائل قراردادي
* صدور گواهي رفع نقص
* تهيه صورت جلسات تحويل موقت و تحويل قطعي
در روش طرح و ساخت همانطور که قبلاً هم بيان شد کارفرما توسط سازمان دروني خود و يا از طريق خدمات مشاوران بيروني، پروژه را تا اواخر مرحله امکان سنجي و طراحي اوليه پيش برده و از آنجا با برگزاري يک مناقصه ادامه طراحي و اجراي پروژه را به طراح -سازنده واگذار مي نمايد.
بنابراين در مرحله اجراي يک پروژه طرح و ساخت مشاور طراح از طرف کارفرما، همانند روش متعارف در پروژه درگير نخواهد بود. پيش از مراحله واگذاري پروژه به طراح – سازنده مشاور کارفرما در چند مرحله شامل مطالعات اوليه ، تهيه اسناد مفهومي16 و مرحله پيشنهاد و مذاکره کارفرما را ياري خواهد داد. پس از واگذاري پروژه به طراح- سازنده مشاور کارفرما خدمات مديريت قراردادي زيادي انجام مي دهد. از جمله نظارت

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید